Nằm không xa Hợp tác xã Thuốc Nam Họ Lý Ba Vì, khu du lịch Thiên Sơn Suối Ngà không chỉ là một thắng cảnh nổi tiếng mà còn là phần không thể tách rời trong đời sống, văn hóa và nghề thuốc của người Dao nơi đây.
Với những ai yêu thuốc nam, thích thảo dược, hay tò mò về cây thuốc của người Dao, một chuyến đi qua Thiên Sơn, rồi ghé thăm vườn dược liệu ở Yên Sơn sẽ như bước vào một thế giới nơi cây cỏ, nước suối và bàn tay con người cùng góp phần gìn giữ tri thức y học cổ truyền.
Rừng suối – nơi gieo mầm cho tri thức thuốc nam
Thiên Sơn Suối Ngà thuộc vùng lõi Vườn Quốc gia Ba Vì, cách không xa làng nghề thuốc nam Yên Sơn. Trước khi có vùng trồng dược liệu bài bản, chính khu rừng quanh Thiên Sơn là nơi nhiều thế hệ người Dao Yên Sơn đi hái thuốc. Họ học cách nhận biết cây rừng, biết mùa thu hoạch từng loài, và ghi nhớ những vị trí cây thuốc mọc quanh vách đá, bờ suối, triền đồi.
Những vị thuốc cổ truyền như hà thủ ô, ké đầu ngựa, hương nhu rừng, bách bộ… đã từng được thu hái thủ công từ vùng đồi núi sát Suối Ngà, sau đó mới được HTX phát triển nhân rộng trong vườn trồng dược liệu ở Yên Sơn để đảm bảo bền vững và tiêu chuẩn an toàn.
Suối Ngà – dòng nước “thuốc” giữa đại ngàn
Dòng suối Ngà quanh năm trong vắt, mát lạnh, là niềm tự hào của cư dân bản địa. Không chỉ để sinh hoạt, người Dao xưa thường dùng nước suối Ngà để rửa sạch lá thuốc, tắm lá chữa cảm cúm, hay sắc thuốc trị phong hàn.
Dù vườn thuốc của HTX không đặt trong khu vực Thiên Sơn, nhưng những ai từng làm nghề thuốc Nam đều hiểu: chính thiên nhiên vùng này với khí hậu trong lành, độ ẩm cao, nước suối sạch đã tạo nên điều kiện tuyệt vời để cây thuốc phát triển.
Nhiều khách du lịch đến Thiên Sơn ngày nay, khi ghé thăm HTX thuốc nam họ Lý ở Yên Sơn, vẫn ngạc nhiên khi biết rằng: chính vùng đất quanh suối Ngà đã “gieo giống” cho nhiều bài thuốc quý mà họ đang sử dụng.
Hợp tác xã thuốc nam họ Lý – nơi tiếp nối cây thuốc rừng bằng mô hình bài bản
Hiểu được giá trị của cây thuốc mọc trong rừng tự nhiên, HTX thuốc nam họ Lý đã xây dựng vùng trồng dược liệu rộng gần 5 ha tại xã Yên Sơn, cách Thiên Sơn chỉ vài cây số. Tại đây, những cây từng được thu hái ở núi rừng như cốt toái bổ, hà thủ ô, ba kích, hương nhu rừng… đã được trồng lại, chăm sóc bài bản theo hướng sạch – chuẩn hóa – an toàn.
Tuy khác nhau về địa điểm, nhưng tinh thần thì vẫn là một: giữ được “cái hồn” của cây thuốc núi Ba Vì, cái “gốc” của bài thuốc người Dao.
Ký ức rừng – cảm hứng làm nghề
Có lẽ trong lòng mỗi người làm thuốc ở Yên Sơn, vùng Thiên Sơn Suối Ngà không chỉ là địa danh, mà là một phần ký ức không thể thiếu. Nơi đó từng là lớp học đầu đời, là vườn thuốc không rào, là nơi mà mỗi bước chân lên núi đều có thể học được thêm một điều về cây cỏ và y thuật dân gian.
HTX Thuốc Nam Họ Lý dù ngày nay đã hướng đến chuẩn hóa, hiện đại hóa quy trình sản xuất, nhưng vẫn luôn dựa vào di sản thiên nhiên, văn hóa của vùng đất này để giữ nghề, phát triển nghề và truyền nghề cho thế hệ sau.
Thiên Sơn Suối Ngà và HTX thuốc nam họ Lý tuy không cùng một địa điểm, nhưng cùng chung một mạch nguồn: đó là sự gắn bó giữa con người và núi rừng, giữa cây thuốc và y học cổ truyền. Chính dòng suối ấy, khu rừng ấy, đã truyền cảm hứng để nghề thuốc ở Yên Sơn không ngừng lớn lên, vươn xa và sống mãi trong lòng người dân Ba Vì.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
Hotline: 0358 828 604 – 0943.227.581
Website: https://thuocnamholybavi.vn/ và https://luongylysinhphuc.vn/
Youtube: https://www.youtube.com/@luongylysinhphuc
#HoptacxathuocnamhoLyBaVi #LySinhPhuc #Thuocnamgiatruyen #LyThiNu
